Dreyfus Davası ve bordereau
Paris, 1894
Bu dosya bir kurgu eseridir. Oyundaki karakterler, isimler, mekânlar ve olaylar gerçek kişileri yansıtmaz. Aşağıdaki metin, ilham kaynağı olan gerçek olayın kamuya açık kaynaklara dayanan olgusal bir özetidir.
Eylül 1894'te Fransız karşı casusluğu, Paris'teki Alman askerî ataşesinin çöp sepetinin çöpleri arasında, büyükelçilikte çalışan ve şubeye gizlice hizmet eden bir temizlikçi kadının getirdiği, yırtılmış ve imzasız bir not ele geçirdi: bordereau. Not, 120'lik topun hidrolik freni üzerine bir not ve sahra topçusunun atış kılavuzu taslağı gibi askerî belgeler sunuyordu. Genelkurmay, bilirkişilerce tartışılan bir el yazısı benzerliğine dayanarak Alsaslı ve Yahudi topçu Yüzbaşı Alfred Dreyfus'u gösterdi.
Dreyfus 15 Ekim'de tutuklandı, yalnızca yargıçlara gösterilen gizli bir dosyanın yardımıyla 22 Aralık 1894'te oybirliğiyle mahkûm edildi, 5 Ocak 1895'te rütbeleri sökülerek aşağılandı ve Fransız Guyanası'ndaki Şeytan Adası'na gönderildi. 1896'da karşı casusluk şefi Georges Picquart, bordereau'nun el yazısını borç içindeki subay Binbaşı Ferdinand Walsin Esterhazy'ninki olarak belirledi; ancak ordu bu keşfi örtbas etti ve Esterhazy Ocak 1898'de beraat etti. Birkaç gün sonra Émile Zola "J'accuse...!" yazısını yayımladı.
Kaynaklar
Oyunda
Pelür Kâğıdı
Paris, 26 Eylül 1894, çarşamba, saat 23.00. Savaş Bakanlığı'nın karşı casusluk dairesinde, yeşil bir kurutma kâğıdına yapıştırılmış altı parça kareli pelür kâğıdı imzasız bir not oluşturuyor.
1899'da Rennes'de yeniden yargılanan Dreyfus bir kez daha mahkûm edildi, ardından cumhurbaşkanı tarafından affedildi; ancak Temmuz 1906'da Yargıtay onu masum ilan etti ve orduya döndü. Oyun, ataşenin sepetinden çıkan yırtık notu, kökeni yüzünden seçilen masum adamı ve gerçek yazarı ele veren el yazısını ödünç alır. Karakterler, deliller ve son kurgudur.
